Manipulacja algorytmami: Chiny w oczach polskich użytkowników platformy TikTok

Wraz z rozwojem mediów cyfrowych na początku XXI wieku platformy społecznościowe zaczęto postrzegać nie tylko jako narzędzia wzmacniające pozycję obywateli w relacjach z rządem, ale również jako nieograniczoną przestrzeń dla zaangażowania obywatelskiego i politycznego. Łatwość dostępu i szybkość rozprzestrzeniania się treści w internecie doprowadziły do powstania znaczącego problemu: jak skutecznie weryfikować autentyczność rozpowszechnianych informacji przy stale rosnącej ilości dostępnych treści? Sprawdzanie wiarygodności źródeł okazuje się czasochłonnym procesem, z którego użytkownicy nowych mediów i platform społecznościowych często rezygnują. Główną przyczyną takiej postawy jest kontrast między żmudnym charakterem procesu weryfikacji a ulotnością treści publikowanych na platformach społecznościowych – filmy są krótkie, zwięzłe i zaprojektowane w taki sposób, aby przyciągnąć uwagę odbiorcy tylko na bardzo krótki czas (15–60 sekund). Cechy te są brane pod uwagę przy projektowaniu aplikacji i platform zarówno przez instytucje publiczne jak i sektor prywatny, co z kolei może prowadzić do ingerencji ww. podmiotów w treści, które otrzymują użytkownicy.

Kwestia manipulacji treściami na niezachodnich platformach, takich ja międzynarodowa wersja chińskiej platformy Douyin – TikTok – stworzona przez firmę ByteDance w 2017 r., ma szczególne znaczenie dla zrozumienia wpływu reżimów autorytarnych na dyskurs internetowy w społeczeństwach demokratycznych takich jak Polska, gdzie wolność słowa jest zagwarantowana konstytucją i zapewniana środkami prawnymi. Niniejsze badanie analizuje możliwe implikacje manipulacji algorytmami oddziałującymi na polskie społeczeństwo w odniesieniu do sześciu słów kluczowych: „Sinciang”, „Tybet”, „masakra na placu Tiananmen”, „Tajwan”, „prawa człowieka w Chinach” oraz „obozy reedukacyjne w Chinach”. Biorąc pod uwagę znaczną liczbę użytkowników platformy TikTok w Polsce, można argumentować, że manipulacja jej algorytmami ma wpływ na postrzeganie Chińskiej Republiki Ludowej (ChRL) w kraju.