Unia Europejska
Typ_aktualnosc Aktualność
13 Października 2025|3 min. czytania

Król cyfrowy czy pionek w grze? Premiera publikacji OSE

Kuszą przygodą, nęcą rywalizacją, nagradzają kolejnymi zdobytymi levelami. I uzależniają. Gry projektowane są tak, żeby zatrzymać użytkownika jak najdłużej. Niewinna zabawa może otwierać pole do ryzykownych zachowań, takich jak hazard czy agresja w sieci. W najnowszej publikacji NASK “O grach cyfrowych” można dowiedzieć się, co zrobić, żeby wirtualna rozrywka była bezpieczna.

Grafika przedstawiająca okładkę poradnika - dziewczynka z rozpuszczonymi włosami z telefonem w ręku.
Łuna gradientu wychodząca od dołu

Jak rozmawiają ze sobą gracze? Powszechny wśród nich jest tzw. trash talk – sposób motywowania i podnoszenia morale poprzez wyśmiewanie, upokarzanie i poniżanie przeciwnika. Taki sposób komunikacji może być źródłem toksycznych zachowań i formą cyberprzemocy. 

Co to są loot boxy? To popularne i niezwykle ekscytujące dla dzieci skrzynki z łupem, czyli hazardowy mechanizm zaszyty w cyfrowych grach. Skłania do niekontrolowanych mikropłatności i może prowadzić do rozwoju uzależnienia. 

Twórcy gier wiedzą, jak przyciągnąć i zatrzymać użytkownika. Według najnowszego badania NASK „Nastolatki” dla 52 proc. młodych ludzi gry to jedna z najczęstszych aktywności online. Po wirtualną rozrywkę zdecydowanie częściej sięgają chłopcy (70 proc.) niż dziewczęta (34 proc.). 

Kiedy granie na ekranie staje się źródłem kłopotów? Jak nie wpaść w pułapki zastawiane przez twórców gier? Jakie niebezpieczne zjawiska kryją się pod powierzchnią cyfrowej rozgrywki? Czy brutalne gry zmienią nasze dziecko w agresora? Na te i inne pytania odpowiada publikacja Ogólnopolskiej Sieci Edukacyjnej (OSE) z cyklu „Zdrowiej online” – „O grach cyfrowych” 

Złożony świat gier  

Gra wspiera rozwój dziecka, jeśli jest dobrana do jego wieku oraz etapu rozwoju poznawczego i emocjonalnego. Autorki publikacji – Anna Borkowska i Marta Witkowska, ekspertki NASK ds. edukacji cyfrowej – podpowiadają, czym kierować się przy zakupie gry. 

– Na bezpieczeństwo takiej wirtualnej rozgrywki składa się wiele czynników – nie tylko wiek dziecka czy czas spędzany przed ekranem – przestrzega Anna Borkowska. – Młodzi gracze stykają się z brutalnością, ekstremizmem czy mechanizmami hazardowymi. To znacznie wpływa na ich zachowanie i rozwój psychospołeczny.  

Publikacja „O grach cyfrowych” z jednej strony obala popularne mity związane z graniem, pokazując, że cyfrowa rozrywka może mieć wiele wartościowych aspektów. Z drugiej – odsłania mniej oczywiste mechanizmy, przez które pasjonaci cyfrowej rozrywki niepostrzeżenie sami mogą stać się pionkiem w grze.  

Zanim dziecko kliknie „Start” 

Z cyfrowego świata można czerpać to, co najlepsze, pod warunkiem, że my – dorośli – nauczymy się towarzyszyć dzieciom w tej drodze. Jak to zrobić?  

Zainteresowanie to podstawa – wspólne granie w gry i rozmowa z o tym, co je w tym cyfrowym świecie fascynuje. Przy okazji warto edukować dziecko na temat cyberzagrożeń – niebezpiecznych kontaktów czy mechanizmów manipulacji, które zawiera niemal każda gra

Warto też pamiętać, że najważniejsze rozgrywki toczą się poza cyfrowym światem, gdzie liczą się relacje i poczucie bezpieczeństwa. Twórzmy więc przestrzeń, w której dziecko czuje się akceptowane, rozumiane i wspierane – zarówno online, jak i offline. 

Po więcej porad odsyłamy do naszej publikacji „O grach cyfrowych” 

Zachęcamy też do przeczytania pierwszego i drugiego tomu serii „Zdrowiej online”: „O cyfrowej higienie” oraz „O cyberprzemocy i hejcie w sieci”. Publikacje znajdziecie na naszej platformie e-learningowej OSE IT Szkoła 

 

Udostępnij ten post

Wyróżnione aktualności

Grafika przedstawiająca smutną dziewczynkę kadrowaną od nosa w dół, która stoi przodem do kamery, za ramiona trzyma ją od tyłu mężczyzna.
Typ_aktualnosc Aktualność
26 Maja 2026|8 min. czytania

Pedofilia w internecie kwitnie dzięki AI. Raport Dyżurnet.pl za 2025 rok

300 proc. rok do roku. O tyle wzrosła liczba materiałów wygenerowanych przez AI, które przedstawiają seksualne wykorzystanie dzieci. Znacząco rośnie udział komunikatorów internetowych w dystrybucji CSAM. O tym mówi raport roczny z działań Dyżurnet.pl - zespołu, który w ramach NASK przyjmuje i analizuje zgłoszenia związane z treściami nielegalnymi i szkodliwymi dla dzieci i młodzieży.

Trzech mężczyzn stojących na scenie przed wizualizacją nowego budynku Centrum Cyberbezpieczeństwa NASK podczas oficjalnego wydarzenia.
Typ_aktualnosc Aktualność
22 Maja 2026|9 min. czytania

Centrum Cyberbezpieczeństwa NASK o krok bliżej

Ultranowoczesne Centrum Cyberbezpieczeństwa NASK powstanie na warszawskiej Pradze-Północ, a w nim m.in. laboratoria do rozwoju sztucznej inteligencji czy Centrum Odzyskiwania Danych. Instytut właśnie uzyskał decyzję o pozwoleniu na budowę CCN. To już tylko jeden krok od symbolicznego “wbicia łopaty” i – co za tym idzie – wzmocnienia krajowego systemu cyberbezpieczeństwa.

Szymon Łukasik
Typ_aktualnosc Aktualność
21 Maja 2026|7 min. czytania

Rodzina PLLuM znowu się powiększa. Polskie AI coraz silniejsze

Co łączy pismo z urzędu, firmową bazę wiedzy, pomocnika AI w banku i aplikację, która ma odpowiedzieć użytkownikowi prostym językiem?

Uczestnicy siedzą na granatowych fotelach i rozmawiają z użyciem mikrofonów, a w tle widoczne są półki z książkami, duże rośliny oraz podświetlane logo PLLuM. Na pierwszym planie publiczność słucha rozmowy w słuchawkach.
Typ_aktualnosc Aktualność
14 Maja 2026|8 min. czytania

NASK na Impact’26. Technologia po właściwej stronie

– W tym roku przyjechaliśmy na Impact z wyjątkową agendą, bo zależało nam na tym, aby w atrakcyjny i angażujący sposób opowiedzieć o tym, czym zajmujemy się na co dzień. Za nami inspirujące debaty poświęcone twórcom i sztucznej inteligencji, cyberbezpieczeństwu oraz wyzwaniom, jakie niesie cyfrowy świat – podsumowywał obecność NASK na Impact’26 szef instytutu Radosław Nielek.

Informacje

Najnowsze aktualności

Dwóch mężczyzn ściska sobie dłonie po podpisaniu porozumienia, trzymając czerwone teczki z dokumentami. W tle widoczne są flagi Wielkiej Brytanii i Polski oraz godło Ministerstwa Spraw Zagranicznych.
Typ_aktualnosc Aktualność
23 Lipca 2026|3 min. czytania

NASK częścią polsko-brytyjskiego porozumienia

Broń XXI wieku stosowana jest nie tylko na polu bitwy, walka przeniosła się do sfery cyber, internetu i mediów społecznościowych. Dlatego skuteczna odpowiedź na zagraniczne operacje wpływu wymaga współpracy ponad granicami. NASK wraz z partnerami z Polski oraz brytyjskim Ministerstwem Spraw Zagranicznych podpisało porozumienie o współpracy. Wszystko w trosce o bezpieczeństwo informacyjne w Europie.

Grafika z napisem „NASK wśród liderów nauki” przedstawia portret uśmiechniętej kobiety na rozmytym, niebieskim tle.
Typ_aktualnosc Aktualność
23 Lipca 2026|4 min. czytania

NASK z mocną pozycją naukową

NASK potwierdza swoją silną pozycję w polskiej nauce. Otrzymał kategorię naukową A w ramach ewaluacji jakości działalności naukowej prowadzonej przez Ministerstwo Nauki i Szkolnictwa Wyższego. To jedna z najwyższych przyznawanych ocen.

Nastolatka leży na łóżku z telefonem w dłoni i uśmiecha się, patrząc w ekran smartfona. U dołu grafiki znajdują się logotypy Funduszy Europejskich, Rzeczypospolitej Polskiej, Unii Europejskiej oraz NASK.
Typ_aktualnosc Aktualność
23 Lipca 2026|6 min. czytania

Od czułych słówek do pustego konta

Miłość nie zna granic – również tych cyfrowych. Coraz więcej znajomości rozpoczyna się w mediach społecznościowych, na portalach randkowych czy komunikatorach. Niestety tam, gdzie pojawiają się emocje i zaufanie, swoją szansę dostrzegają także cyberprzestępcy. Warto o tym pamiętać nie tylko 24 lipca, kiedy obchodzimy Międzynarodowy Dzień Wirtualnej Miłości.