Anatomia cyberprzestępstw. NASK na Impact'26

Jak podkreśla Radosław Nielek, dyrektor NASK: – Zajmujemy się na co dzień zarówno walką z cyberprzestępcami, co robi skutecznie CERT Polska, jak i tworzeniem modeli sztucznej inteligencji PLLuM, zmieniamy oblicze polskiej administracji udostępniając bezkosztowo systemy do zarządzania dokumentami, walczymy z pedofilią w sieci i zapewniamy internet w polskich szkołach. Chcemy o tym atrakcyjnie opowiedzieć, dlatego zaprosiliśmy do współpracy wyjątkowych, znanych i popularnych ambasadorów.

Impact  to jedno z najbardziej prestiżowych wydarzeń technologiczno-gospodarczych w Europie. To tutaj  liderzy z całego świata wymieniają się ideami na temat przyszłości biznesu, technologii, polityki czy kultury.

Czy cyberprzestępstwo może zainspirować bestseller? Czy AI zastąpi pisarza? I jak wygląda śledztwo, kiedy tropy są wyłącznie w sieci? NASK przedstawi uczestnikom Impact’26 historię o przestępczości, która coraz częściej nie zostawia śladów na miejscu zdarzenia, za to w systemach, danych i algorytmach.

Przez dwa dni konferencji na wspólnej strefie Ministerstwa Cyfryzacji, NASK i COI będzie można spotkać twórców oraz ekspertów od cyberbezpieczeństwa i sztucznej inteligencji.

Kryminały na motywach cyberprzestępstw

Pierwszy dzień Impactu (środa, 13 maja) w strefie NASK to spotkanie literatury z technologią. Na scenie wystąpi Katarzyna Puzyńska – autorka m.in. kultowej sagi o Lipowie i serii o Zalesiu. W rozmowie z Iwoną Kutyną opowie o tym, czy mroczny świat cyberprzestępczości to gotowy materiał na kolejną powieść.

–  Dziś zbrodnia nie musi zostawiać fizycznych śladów. Coraz częściej zaczyna się i kończy w internecie. Jak najbardziej – dostrzegam te zmiany, zresztą to naturalne, że literatura za nimi podąża. Cieszę się, że będziemy mogli o tym porozmawiać – zapowiada Katarzyna Puzyńska, pisarka.

Fabryka książek

Środa w strefie NASK to także gorąca debata „Fabryka książek: pisarze kontra AI”. Katarzyna Puzyńska zmierzy się w niej z prof. Szymonem Łukasikiem, dyrektorem Ośrodka Badań nad Bezpieczeństwem Sztucznej Inteligencji w NASK. Iwona Kutyna poprowadzi rozmowę o tym, czy AI stanowi dziś realne zagrożenie dla zawodu pisarza – a przy okazji sprawdzi, czy polski duży model językowy PLLuM, współtworzony przez NASK, byłby w stanie napisać książkę w stylu K. Puzyńskiej.

Już teraz rozmowę na ten temat z autorką bestsellerów i ekspertem NASK można przesłuchać w TOK FM.

–  Duże modele językowe potrafią dziś zaskoczyć – ale czy potrafią stworzyć coś, co naprawdę poruszy czytelnika i wywoła takie emocje, jak książka ulubionego autora? To pytanie, które badacze zadają sobie równie często, co czytelnicy. Podczas debaty spróbujemy odpowiedzieć, czy świat zaleją treści AI i czy nic już nie będzie autentyczne – wskazuje prof. Szymon Łukasik z NASK.

Fani literatury Katarzyny Puzyńskiej mogą spotkać się ze swoją ulubioną pisarką, zadać pytania i dostać autograf także na egzemplarzach najnowszej książki pisarki “Noc trzydziesta”.

Zdarzyło się w CERT – podcast na faktach

Drugi dzień Impactu’26 to w strefie NASK to ukłon w stronę tych, którzy prawdziwe zbrodnie zamieniają we wciągające narracje. Inspirujaca współpraca NASK z Radiem Zet przeniesie temat cyberprzestępczości do świata podcastów. Dziennikarz i  podcaster kryminalny popularnej „zetki”  Mateusz Kapera stworzył materiał o ataku hakerskim na Instytut Centrum Zdrowia Matki Polki w Łodzi.

Z jednej strony zdrowie i życie pacjentek i dzieci, z drugiej bezwzględni przestępcy, którzy żądają milionowego okupu. To historia, w której dane są szyfrowane, system IT zostaje wyłączony, a duży szpital specjalistyczny nagle cofa się w czasie o trzy dekady. Rozpoczyna się wyścig z czasem, gdzie o zdrowie dzieci i sprawność szpitala walczą analitycy działającego w NASK CERT Polska. Czy im się uda, czy obejdzie się bez ofiar? O tym w podcaście Radia ZET.

–  Z jednej strony mieliśmy bezwzględnych cyberprzestępców, z drugiej walczących z nimi ekspertów z CERT Polska. Ich działania bardzo przypominają to, co robią na co dzień śledczy w kryminalnych sprawach, o których mówię w swoich materiałach – podkreśla Mateusz Kapera.

Rozmowy o cyberprzestępstwach

W czwartek w strefie NASK w rozmowie „Za kulisami mrocznych historii” Paulina Zywar z NASK zapyta Mateusza Kaperę o warsztat podcastera, motywacje twórcy i o to, dlaczego cyberprzestępczość staje się nowym złotem dla twórców true crime.

Chwilę później do dyskusji dołączy Iwona Prószyńska, kierownik zespołu ds. strategicznej komunikacji cyberbezpieczeństwa w NASK. Debata „Zdarzyło się w CERT Polska – na styku zbrodni online i offline” pokaże kulisy pracy analityków NASK. A okazuje się, że ma ona więcej wspólnego z klasycznym śledztwem, niż ktokolwiek mógłby przypuszczać.

– W sieci nie ma śladów krwi czy odcisków palców. Są zaszyfrowane dane, logi, czasem też wiadomości od atakujących. Ofiary często przez długi czas nie są świadome, że w systemach IT ktoś już robi rozeznanie. Za to mechanizm dochodzenia do prawdy jest bardzo podobny – wymaga precyzji, doświadczenia i łączenia faktów. Na tym poniekąd polega praca w CERT Polska – mówi Iwona Prószyńska.

Zbrodnia online brzmi jak tytuł serialu, ale to o czym NASK opowiada na Impact’26 dzieje się naprawdę. Dlatego warto odwiedzić strefę NASK na Impact, ale można to zrobić także na kanale YouTube. To także lekcja jak wyglądają przestępstwa w XXI wieku – i co zrobić, żeby nie stać się ich ofiarą.

O EZD na Impact’26

Podczas obu dni w strefie NASK nie zabraknie rozmów o tym jak NASK zmienia dziś polską administrację publiczną. Już za dwa lata będzie można śmiało powiedzieć: zastali Polskę papierową, a zostawili cyfrową. Dzięki środkom z KPO obsługa w administracji publicznej będzie szybsza, tańsza, a wszystkie dokumenty znajdą się w zasięgu jednego kliknięcia. Dwa dni rozmów z ekspertami NASK od EZD RP – systemu elektronicznego zarządzania dokumentacją, przybliżą jak EZD usprawnia codzienne funkcjonowanie instytucji i ułatwia życie obywateli.

Instytut NASK nie tylko reaguje na zmieniający się świat technologii, ale również współtworzy kierunek najważniejszych rozmów o bezpieczeństwie i przyszłości cyfrowego państwa.

Odporność infrastruktury krytycznej, cyberwładza i odpowiedzialne rozwijanie sztucznej inteligencji – to ważne tematy, w których nie może zabraknąć głosu NASK. Wybrzmi on w trzech głównych panelach w dwóch ścieżkach tematycznych:

Cybersecurity oraz Industry & Space Technologies:

(13 maja) 15:35 – 15:55 – w dyskusji “Cyfrowe państwo pod presją: odporność infrastruktury krytycznej” weźmie udział dyrektor ds. Cyberbezpieczeństwa i Innowacji Adam Marczyński;

(13 maja) 14:30 – 14:50– w debacie “Nowa linia frontu: bezpieczeństwo, suwerenność i cyberwładza” usłyszymy głos dyrektora NASK, Radosława Nielka;

(14 maja) 15:30 – 15:50 – w rozmowie “AI i dane: gdzie kończy się przewaga konkurencyjna, a zaczyna ryzyko?” wypowie się Dominika Grajewska, ekspertka NLP NASK.

Agenda strefy NASK na IMPACT’26

13 maja

11:00 – 11:15  Historia EZD RP i bezpieczeństwo systemu. Rozmowa z:

• Arkadiuszem Nogalskim, NASK;
• Norbertem Staszakiem, NASK;
• Moderator: Paulina Zywar, NASK.

11:30 – 12:00 Konferencja MC/COI

13:15 – 13:45  Zbrodnia online. Rozmowa z Katarzyną Puzyńską o kryminałach inspirowanych cyberprzestępstwami (prowadzi Iwona Kutyna) 

13:45 – 14:15  Podpisywanie książek przez Katarzynę Puzyńską

14:15 – 15:15  Fabryka książek: pisarze kontra AI. Debata NASK: 

• Katarzyna Puzyńska, pisarka;
• Szymon Łukasik, Dyrektor Ośrodka Badań nad Bezpieczeństwem Sztucznej Inteligencji, NASK
• Moderator: Iwona Kutyna.

14 maja

10:30 – 11:00  Za kulisami mrocznych historii. Rozmowa Pauliny Zywar z Mateuszem Kaperą 

11:30 – 12:30  Zdarzyło się w CERT – na styku zbrodni online i offline. Debata: 

• Mateusz Kapera, podcaster i dziennikarz Radia Zet;
• Iwona Prószyńska, kierownik zespołu ds. strategicznej komunikacji cyberbezpieczeństwa w NASK;
• Moderator: Paulina Zywar, NASK.

13:30 – 14:00  EZD korzyści dla obywatela. – rozmowa z:

• Agnieszką Reizer, NASK;
• Norbertem Staszakiem, NASK;
• Moderator: Paulina Zywar, NASK.